Vreemdeling – Riikka Pulkkinen

Op een zondag vertrekt Maria vanuit haar woonplaats Helsinki met de boot naar de overkant. Het is een spontane actie. Die ochtend heeft ze nog als dominee de kerkdienst geleid. Ze vlucht en weet zelf nog niet waarheen. Maar de plek waar ze uitkomt is geen onlogische: New York, waar haar moeder als meisje woonde. Haar moeder stierf jong aan borstkanker, wat Maria’s tienertijd tekende. Toch maakt ze deze reis pas nu er in haar omgeving iets is gebeurd wat haar enorm heeft geraakt. Dat heeft te maken met de zevenjarige Yasmina, die spontaan de kerk binnenliep en vriendschap sloot met de dominee.

Drie verhaallijnen lopen door elkaar. De eerste is het heden, waarin Maria in New York is, dansles krijgt van haar huisgenoot Mélanie en bijna dagelijks naar bed gaat met een man waar ze de naam niet eens van kent. Daarnaast blikt ze terug op haar tienertijd, waarin ze anorexia had en al intensief met het geloof bezig was. En dan is er nog het recente verleden, waarin de vriendschap met Yasmina opbloeit. Maria maakt zich zorgen om haar, omdat ze bedreigd wordt. Zou Yasmina het verzinnen? Of moet Maria ingrijpen? Maar hoe dan?

Riikka Pulkkinen heeft een zeer mooie, bijzondere schrijfstijl. Als Maria gaat dansen, wordt het poëtisch en de woorden dansen over de bladzijde om haar bewegingen en gedachten aan te geven. Veel thema’s komen aan bod en overal liggen dwarsverbanden tussen de personages. Het gaat over de lichamen, lijden, (bijna) doodgaan en religie en dat allemaal op een verrassende manier.

   In gedachten schonk ik alle voorbijgangers vergiffenis, ik zag in de ogenschijnlijk nietszeggende inspanningen van het mensenleven een onmetelijke doelmatigheid. Een omaatje liep naar de winkel. Een jongen spuugde zijn kauwgom uit. Een hond kwispelde met zijn staart en een mus pikte naar een koekje dat bij de bushalte op de grond was gevallen.
En allemaal waren ze verlost omdat ik leed.

De titel Vreemdeling slaat ook op diverse personen.

mama zei: ‘Het is goed voor de mensen om een klein beetje een vreemde voor zichzelf te blijven, het vreemdelingschap met zich mee te dragen. Niemand kan ooit ten volle begrijpen waar het in het leven om draait, en daardoor is het vreemdelingschap de mest fundamentele bestaansvorm van de mens. Als ik het voor het zeggen had, zou iedereen een keer moeten ervaren hoe het voelt om deel uit te maken van een minderheid.’

Het boek is prima vertaald door Annemarie Raas. Op een paar plekken had ik wel graag een voetnoot met wat uitleg gezien, als het gaat om zaken die in de Finse cultuur voor zich spreken. Vooral aan het begin raak ik in de war doordat het gaat over een vrouwelijke dominee die tijdens een kerkdienst hosties uitdeelt aan haar parochianen. Ik vraag me af of de vertaler protestantse en katholieke termen per ongeluk heeft gemixt. Uiteindelijk besluit ik om Wikipedia te raadplegen, om te ontdekken dat de Evangelisch-Lutherse kerk in Finland het grootste is en dat die hoogliturgisch is. Daar worden de termen avondmaalsviering en priesterschap gebruikt. Misschien zijn de Finse woorden op twee manieren te vertalen en heeft de vertaler hier ook wel mee geworsteld.

Er valt zoveel over dit boek te zeggen, het is zo rijk en toch over het algemeen goed te volgen. Het is spannend en loopt bijzonder af. Eerder las ik het debuut van Riikka Pulkkinen en ik vroeg me af of ze zichzelf wel zou kunnen overtreffen. Gelukkig kan ik nu concluderen dat ze dat kan en ik ben blij dat inmiddels haar vierde boek is uitgekomen, zodat er nog veel moois is om te lezen en te overdenken.

Advertenties

Een gedachte over “Vreemdeling – Riikka Pulkkinen

  1. Van Riika Pulkkinen las ik eerder ‘De grens’. Dat was zò goed, echt knap. In wat je over haar schrijft, kan ik jou zeker bijtreden: ook ik hou van haar schrijfstijl en ben al heel lang benieuwd naar ander leesvoer van haar. Nu ik jouw recensie hier zo lees, komt dit boek ongetwijfeld ook bij op m’n TBR lijstje op Goodreads ;) Het verhaal spreekt me zeker aan. Dank voor deze goede leestip.

    Liked by 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s